Ô nhịp và số chỉ nhịp: gom các phách lại

Ô nhịp: những chiếc hộp nhỏ đựng phách

Trong bản nhạc viết ra, những đường thẳng đứng mảnh chia nhạc thành các chiếc hộp nhỏ. Mỗi chiếc hộp gọi là một ô nhịp, và mỗi đường gọi là vạch nhịp. Mọi ô nhịp đều có số phách bằng nhau.

Phách đầu tiên của mỗi ô nhịp là phách mạnh nhất. Đó là tiếng “một” mà bạn đếm và là phách bạn cảm nhận rõ nhất khi vỗ tay theo. Các phách còn lại nhẹ hơn. Hãy bấm nút để nghe ba ô nhịp bốn phách: lắng nghe phách mạnh cứ quay lại.

Thử xem: vỗ tay theo và đếm “MỘT hai ba bốn”, nói to hơn ở tiếng MỘT.

Số chỉ nhịp: hai con số

Ở đầu một bản nhạc, sau khóa nhạc, bạn sẽ thấy hai con số xếp chồng lên nhau như một phân số. Đó là số chỉ nhịp.

Con số ở trên cho biết mỗi ô nhịp có mấy phách. Con số ở dưới cho biết nốt nào kéo dài một phách: số 4 là nốt đen, số 8 là nốt móc đơn. Vì vậy 3/4 nghĩa là mỗi ô nhịp có ba phách nốt đen, còn 4/4 nghĩa là có bốn.

Hãy chọn một số chỉ nhịp bên dưới rồi bấm Phát để nghe các ô nhịp của nó và xem phách nào là phách mạnh.

Cảm giác của từng loại

Mỗi số chỉ nhịp có cảm giác riêng, giống như mỗi điệu nhảy có bước riêng. 2/4 là nhịp hành khúc. 3/4 là điệu van. 4/4 là loại bạn nghe trong hầu hết bài pop, rock và bài hát thiếu nhi.

6/8 hơi khác một chút. Mỗi ô nhịp có sáu nốt móc đơn, nhưng tai nghe thành hai nhóm ba, nên cảm giác như hai phách lớn đưa qua đưa lại. Các bài hát ru và nhiều điệu múa dân gian dùng nhịp này.

Cách tìm số chỉ nhịp của một bài hát

Hãy bật một bài bạn biết và vỗ theo phách đều. Rồi nghe xem phách nào nghe lớn nhất, là phách mà âm nhạc dường như bắt đầu lại. Đếm từ phách đó đến phách giống vậy kế tiếp. Nếu đếm đến 2, nhiều khả năng là nhịp 2; đến 3 là nhịp 3; đến 4 là nhịp 4.

Đừng lo nếu lúc đầu bạn chưa chắc. Ai cũng phải nghe vài lần. Hãy dùng câu đố bên dưới để luyện tai.

Câu đố nhỏ: 2, 3 hay 4?

Hãy nghe các ô nhịp. Mỗi ô nhịp có mấy phách? Phách mạnh sẽ giúp bạn.